Τα παντζάρια,το παντζαρόζουμο και η υψηλή αρτηριακή πίεση ή υπέρταση

Το τεύτλο –sea beet ο πρόγονος των σύγχρονων καλλιεργημένων τεύτλων-παντζαριών, ευημερούσε κατά μήκος των ακτών σχεδόν όλης της Μεσογείου.
Ο Carl Linnaeus περιέγραψε για πρώτη φορά το Beta vulgaris το 1753 και  στη δεύτερη έκδοση του Species Plantarum το 1762, χώρισε το είδος σε άγριες και καλλιεργούμενες ποικιλίες, δίνοντας το όνομα Beta maritima στην άγρια ​​ποικιλία.
Το παντζάρι είναι μια από τις πολλές ποικιλίες της μεγάλης οικογένειας του Beta vulgaris

Υπέρταση,τα ποσοστά της όλο και ανεβαίνουν.
Εκτιμάται ότι αγγίζει περίπου το 25% του παγκόσμιου πληθυσμού,το οποίο ποσοστό μέχρι το 2025 θα πλησιάσει το 35% και οι ερευνητές επιμένουν ότι είναι αποτέλεσμα λανθασμένης διατροφής και μία από της κύριες αιτίες εμφάνισης:
-στεφανιαίας νόσου
-εγκεφαλικών επεισοδίων και
-νεφρικής ανεπάρκειας
Παγκοσμίως υπολογίζεται ότι υπάρχουν περίπου 1 δισεκατομμύριο άνθρωποι που πάσχουν από υπέρταση,ενώ στη χώρα μας τα άτομα που υποφέρουν από υπέρταση υπολογίζονται περίπου στα δυόμιση εκατομμύρια.
Τεράστιος αριθμός και όμως η χώρα μας είναι γεμάτη φρούτα και λαχανικά,τα οποία είναι η καλύτερη ασπίδα και για την υπέρταση,με το παντζάρι να κρατά τα σκήπτρα.
Αλήθεια πόσοι από εμάς γνωρίζουν ότι το παντζαρόζουμο μέσα σε ελάχιστες ώρες από τη στιγμή που θα το πιούμε ελαττώνει την υψηλή πίεση;
Πόσοι από εμάς γνωρίζουν ότι το παντζάρι θεωρείται υπερ-φάρμακο;
Και να τι λέει η μελέτη την οποία πραγματοποίησαν Βρετανοί επιστήμονες από το ερευνητικό ίδρυμα William Harvey του Πανεπιστημίου Queen Mary στο Λονδίνο και η οποία δημοσιεύτηκε στην επιθεώρηση “Hypertension”το 2008…
– δίαιτες που είναι πλούσιες σε φρούτα και λαχανικά μειώνουν την αρτηριακή πίεση και τον κίνδυνο ανεπιθύμητων καρδιακών επεισοδίων
– ορισμένα λαχανικά όπως τα παντζάρια έχουν υψηλότατη περιεκτικότητα νιτρικών αλάτων τα οποία βοηθούν στη διαστολή των αρτηριών και παράλληλα μειώνουν την υψηλή αρτηριακή πίεση!
– τα νιτρικά άλατα ο οργανισμός τα μετατρέπει,αφού τα προσλάβει από τη διατροφή,σε μονοξείδιο του αζώτου το οποίο βοηθάει στη διαστολή των αρτηριών.
 το μονοξείδιο του αζώτου είναι ένα ισχυρό μόριο που πηγαίνει σε περιοχές του σώματος που χρειάζονται οξυγόνο και ο εγκέφαλος χρειάζεται αρκετό οξυγόνο για να λειτουργεί σωστά, ανέφερε χαρακτηριστικά ο W. Jack Rejeski, καθηγητής Υγείας και Άθλησης στο Πανεπιστήμιο Wake Forest.
– τρεις ώρες μετά τη λήψη 500ml παντζαρόζουμου η υψηλή αρτηριακή πίεση των εθελοντών μειώνεται αισθητά.
-όσο πιο υψηλή είναι η πίεση πριν τη λήψη του παντζαρόζουμου τόσο μεγαλύτερη είναι η μείωσή της μετά την λήψη του χυμού των παντζαριών!
Στη συνέχεια των μελετών οι ερευνητές παρατήρησαν ότι εκτός από τις αποδεδειγμένες αντιυπερτασικές τους ιδιότητες τα παντζάρια έχουν και άλλα οφέλη:
– ο χυμός των παντζαριών έχει την ιδιότητα να αυξάνει τις αντοχές των ατόμων κατά 16%!
– αθλητές,άτομα που επιτελούν επίπονες και κουραστικές εργασίες,ηλικιωμένοι,άτομα που πάσχουν από διάφορες παθήσεις βλέπουν την κατάστασή τους και την ποιότητα ζωής τους να βελτιώνεται με ένα ποτήρι παντζαρόζουμο την ημέρα!
– μετά τη χορήγηση χυμού παντζαριών,οι συμμετέχοντες στις μελέτες που υποβλήθηκαν σε δοκιμασίες -όπως σε ποδηλασίες-μπορούσαν να ποδηλατούν περισσότερο χρόνο χωρίς να κουράζονται.
– η κατανάλωση χυμού παντζαριών πριν από οποιαδήποτε άσκηση κάνει την εγκεφαλική λειτουργία αποτελεσματικότερη.
Επίσης αξιοσημείωτο ήταν το γεγονός ότι είχαν χαμηλότερη πίεση σε κατάσταση ξεκούρασης!
Και τα οφέλη των παντζαριών συνεχίζονται – ας δούμε όμως ποια είναι η θρεπτική αξία των παντζαριών.
Τα παντζάρια περιέχουν:
1) πρωτεΐνες με τα ισχυρότατα αμινοξέα:
ασπαρτικό οξύ,
γλουταμινικό οξύ
τρυπτοφάνη-βασικό αμινοξύ
λυσίνη-βασικό αμινοξύ
βαλίνη-βασικό αμινοξύ
θρεονίνη-βασικό αμινοξύ
τυροσίνη και άλλα σε μικρότερες ποσότητες
2) φυτικές ίνες,υψηλές ποσότητες
3) υδατάνθρακες
4) iχνοστοιχεία και μέταλλα:
μαγγάνιο, υψηλές ποσότητες
νάτριο, 
φώσφορο
κάλιο,υψηλές ποσότητες
σίδηρο
ασβέστιο
μαγνήσιο-υψηλές ποσότητες
ψευδάργυρο
θείο
ιώδιο
χαλκό
5) βιταμίνες:
βιταμίνη Α
β-καροτένιο
βιταμίνη Β1
βιταμίνη Β2, ριβοφλαβίνη
βιταμίνη B3,νιασίνη
Β5 – παντοθενικό οξύ
βιταμίνη Β6
βιταμίνη Β9, φυλλικό οξύ,υψηλές ποσότητες
βιταμίνη C
χολίνη 6,0 mg
Και τις  πανίσχυρες ουσίες:
6) βεταΐνη,μια χημική ουσία που βρέθηκε στα παντζάρια σε υψηλές ποσότητες.
Η βηταΐνη μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης καρδιακών παθήσεων, υποστηρίζει τη λειτουργία του ήπατος και την αποτοξίνωσή του,βοηθάει στην πέψη,μειώνει τις φλεγμονές και βελτιώνει,γενικά,τη σωματική απόδοση.
7) το ένζυμο καταλάση,ένα από τα βασικότερα αντιοξειδωτικά ένζυμα,το οποίο έχει την ιδιότητα να προστατεύει τον οργανισμό μας από τις ελεύθερες ρίζες,η δε ανεπάρκειά της-της καταλάσης- σχετίζεται:
– με το άσπρισμα των μαλλιών,
– την αρθρίτιδα,
– την οστεοαρθρίτιδα και
– άλλες εκφυλιστικές νόσους του οργανισμού.
Στα φύλλα του παντζαριού βρίσκουμε:
βιταμίνη Α
νιασίνη
θειαμίνη
φολικό οξύ
βιταμίνη C
σίδηρο
ασβέστιο
κάλιο και
φυτοοιστρογόνα
Παρατηρούμε λοιπόν πως τα παντζάρια είναι ένα από τα ισχυρότερα τρόφιμο-φάρμακα που μας έχει δωρίσει η φύση.
Μας προσφέρουν ισχυρότατη προστασία έναντι πλήθους ασθενειών και τα πολύτιμα δώρα τους είναι να:
– μείωση της υψηλής αρτηριακής πίεσης,
– ενίσχυση των αντοχών του οργανισμού,
– μείωση των τριγλυκεριδίων,
– ισορροπία της χοληστερίνης,
– μείωση των κινδύνων των καρδιακών παθήσεων,
– αποτροπή της αρθρίτιδας και της οστεοαρθρίτιδας,
– αποτροπή της οστεοπόρωσης,
– προστασία και αποτοξίνωση του ήπατος,
– προστασία από εκφυλιστικές παθήσεις,
– προστασία από τους καρκινικούς όγκους,
– προστασία από  γεροντική άνοια και Αλτσχάιμερ,
– παρέχουν βοήθεια στην αφομοίωση ενός ευρέως φάσματος θρεπτικών ουσιών,
– προστασία από τη γρίπη και από άλλες εμπύρετες καταστάσεις όπως η βρογχίτιδα,
– παρέχουν ανακούφιση από τις συνέπειες της γαστρορραγίας!
Επίσης τα παντζάρια
– μας προσφέρουν τις ισχυρές αντιοξειδωτικές τους ιδιότητες,οι οποίες ενισχύουν την ανάπλαση των κυττάρων του ανοσοποιητικού συστήματος ενώ παράλληλα βοηθούν την ανάπτυξη ειδικής ομάδας κυττάρων τα οποία με τη σειρά τους καταστρέφουν διάφορα επιβλαβή κύτταρα.
– είναι ένα από τα φυσικά καθαρτικά,βοηθώντας τα άτομα που υποφέρουν από δυσκοιλιότητα και αιμορροΐδες
– είναι έξοχο αφροδισιακό,από αρχαιοτάτων χρόνων αυτή η θαυματουργή ρίζα θεωρείται έξοχο αφροδισιακό,λέγετε μάλιστα ότι η θεά Αφροδίτη έτρωγε πολλά παντζάρια για να διατηρεί ανέπαφη την ομορφιά και τη χάρη της!
– ο Διοσκουρίδης και ο Γαληνός πρότειναν σε όσους είχαν αναιμία -και δη στα παιδιά-να πίνουν χυμό παντζαριών και να τρώνε παντζάρια.
– στη μεσαιωνική Αγγλία ο χυμός ή ο ζωμός του παντζαριού προτεινόταν ως ένα από τα πιο εύπεπτα φαγητά για ηλικιωμένους και ασθενείς ενώ…
– η λαϊκή παράδοση αναφέρει πως αν ένας άντρας και μια γυναίκα φάνε από το ίδιο παντζάρι θα ερωτευτούν τρελά!
Και πως μπορούμε να τρώμε τα παντζάρια;
Τους βολβούς και τα φύλλα των παντζαριών τα τρώμε:
α) ωμά σαλάτα-σε πολλά μέρη της Ελλάδας η παντζαροσαλάτα είναι άρρηκτα δεμένη με το σκόρδο,ένας άκρως προστατευτικός συνδυασμός για την καρδιά και όχι μόνο-
β) βρασμένα σαλάτα
γ) δεν πετάμε ποτέ το ζουμί τους,το πίνουμε κατά προτίμηση το πρωί με την προσθήκη -αν θέλουμε -χυμό λεμονιού ή και χυμό καρότου
δ) και τα φύλλα και του βολβούς μπορούμε ωμά να τα κάνουμε χυμό στο μπλέντερ και έχουμε έναν από τους θρεπτικότερους χυμούς
ε)  στην ανατολική Ευρώπη η σούπα πανζαριών, όπως η borscht , είναι ένα δημοφιλέστατο πιάτο.
Άλλοι έξοχοι συνδυασμοί είναι:
– χυμός παντζαριού με χυμούς καρότου και σέλινου
– χυμός παντζαριού με χυμούς αγγουριού και ανανά-ένας υπέροχος χυμός με καταπληκτικές αποτοξινωτικές ιδιότητες,ιδανικός για το πρωί
– χυμός παντζαριού με χυμούς λεμονιού,μήλου,μπρόκολου και τσουκνίδας
– χυμός παντζαριού με χυμούς καρότου και μήλου – ένας υπέροχος χυμός γεμάτος ενέργεια.
Αυτό είναι λοιπόν το παντζάρι το γνωστό μας και ως κοκκινογούλι ή ζαχαρότευτλο,η απάντηση του Ναπολέοντα στο βρετανικό αποκλεισμό της ζάχαρης από ζαχαροκάλαμο την εποχή των Ναπολεόντειων πολέμων.
Ίσως λίγο σας κούρασα αλλά νομίζω ότι πρέπει να γνωρίζουμε όλες αυτές τις θαυματουργές ιδιότητες -τις οποίες βλέπουμε να αναφέρονται και στον Αριστοτέλη και στον Ιπποκράτη και στο Διοσκουρίδη και στο Θεόφραστο και στο Γαληνό- του παντζαριού του beta bulgaris όπως είναι το βοτανικό του όνομα -“beta” από το “βήτα” το δεύτερο γράμμα της Ελληνικής αλφαβήτου
Και μία επισήμανση:
Το παντζάρι είναι ρίζα και όπως όλες οι ρίζες μεγαλώνει και αναπτύσσεται στο χώμα,έτσι απορροφά όλα του τα συστατικά,για αυτό μεγάλη προσοχή στα φυτοφάρμακα.
Πρέπει να είμαστε απόλυτα σίγουροι από που προμηθευόμαστε τα παντζάρια μας γιατί υπάρχει ο κίνδυνος μαζί με τα παντζάρια να τρώμε και φυτοφάρμακα.

Κείμενο και επιμέλεια κειμένου:thalia-botanologia.gr

πηγές και αναφορές:
παντζαρόζουμο
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25421976
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25294299
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23596162
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3575935/
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5707742/
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25764393
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26988767
https://www.sportsdietitians.com.au/factsheets/supplements/beetroot-juice-nitrate/
https://journals.humankinetics.com/doi/abs/10.1123/ijspp.2013-0207
https://www.healthyliving.gr/2017/04/23/xymos-pantzari-askhsh-egkefalos/

Share: